تحلیل نو ‌واژگان مصوب فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی در کتب زیست‌شناسی متوسطه دوم رشته علوم تجربی

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان

1 کارشناس ارشد فیزیولوژی جانوری، آموزش و پرورش شهر تهران.

2 استادیار دانشگاه فرهنگیان تهران

چکیده

هدف مقاله، بررسی ساختاری و مفهومی لغات معادل سازی شده توسط فرهنگستان در کتب زیست شناسی با تحلیل مروری بر این واژگان است. مطالعات نشان داده­اند که درمیان علوم راهبردی جهان در آینده، زیست شناسی مهم­ترین علم حاضر محسوب شده و نقش مؤثری در حل معضلات عمده جهان خواهد داشت؛ بنابراین تغییرات و معادل سازی در آن می­تواند سرنوشت علم کشور را متاثر سازد. از سیاست‌های فرهنگستان زبان­و­ادب­فارسی، نهادینه کردن زبان فارسی به عنوان زبان علم در ایران می­باشد. دراین میان، کتب زیست‌شناسی متوسطه دوم ازسال ۱۳۹۵دچار تحولات بی‌سابقه شدند؛ درسال۱۳۹۷، تعداد ۲۵ نوواژه به کتاب­ زیست‌شناسی پایه دوازدهم وارد شد. ورود توده‌ای واژگان، سبب واکنش‌هایی ازسوی مخاطبان آن گردید و سیر تغییرات را با چالش هایی روبرو نمود. طبق مطالعات پیرامون نوواژگان کتب زیست شناسی و بازخوردهای موجود دربین مخاطبین، بالاترین اقبال عمومی واژگان درکتاب زیست شناسی دهم 78درصد، زیست شناسی یازدهم 38درصد و زیست شناسی دوازدهم 47درصد لغات معادل سازی شده بوده و استفاده از این واژگان در بین مخاطبان متداول­تر است؛ برای برخی از واژگان، طبق تحلیل‌های رخ داده، پیشنهاداتی برای جایگزینی معادل فارسی آن‌ها ارائه گردیده است و برای سایرین، معادل جایگزینی در منابع بررسی شده دیده نشده است. 

کلیدواژه‌ها